Al-Hashr
حَشر
گردآوری
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَـٰنِ ٱلرَّحِیمِ
بِسمِ الله الرحمان الرحیم
- 1 سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِی ٱلسَّمَـٰوَ ٰتِ وَمَا فِی ٱلۡأَرۡضِۖ وَهُوَ ٱلۡعَزِیزُ ٱلۡحَكِیمُ
سَبَّحَ لِلَّهِ فی السَّماء ایمان ته وَما فی وَهُوَ العزیز الحکیم
آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است تسبیحگوی خدا بودهاند و اوست عزیز سنجیدهکار.
- 2 هُوَ ٱلَّذِیۤ أَخۡرَجَ ٱلَّذِینَ كَفَرُوا۟ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَـٰبِ مِن دِیَـٰرِهِمۡ لِأَوَّلِ ٱلۡحَشۡرِۚ مَا ظَنَنتُمۡ أَن یَخۡرُجُوا۟ۖ وَظَنُّوۤا۟ أَنَّهُم مَّانِعَتُهُمۡ حُصُونُهُم مِّنَ ٱللَّهِ فَأَتَىٰهُمُ ٱللَّهُ مِنۡ حَیۡثُ لَمۡ یَحۡتَسِبُوا۟ۖ وَقَذَفَ فِی قُلُوبِهِمُ ٱلرُّعۡبَۚ یُخۡرِبُونَ بُیُوتَهُم بِأَیۡدِیهِمۡ وَأَیۡدِی ٱلۡمُؤۡمِنِینَ فَٱعۡتَبِرُوا۟ یَـٰۤأُو۟لِی ٱلۡأَبۡصَـٰرِ
هُوَ اخرَج الذین کَفَرُوا۟ اهل الکتاب مِن دیاریم لِأَوَّلِ الحشر ظَنَنتُم ان یَخرُجُوا وَظَنُّو اَنّهُم مانِعَتهُم حُصُونُهُم مِّنَ الله فَأَتَاهُمُ الله حیثو لم یحتَسِبوا وقذف فی غُلوبِهِمُ الرُعْبَ یُخْرِبُونَ بویُتَم بِأَیدِیهِم وَأَیۡدِی المؤمنین فاعتبروا یا اولی الابصاری
اوست کسی که، از میان اهل کتاب کسانی را که کافر شدند در نخستین جمع (از مدینه) بیرون راند، (حال آنکه) گمان نمیکردید که بیرون روند و خودشان همواره گمان داشتند که دژهایشان از (عذاب) خدا نگهبانشان است. پس خدا از جایی که هرگز گمان نمیکردند بر آنان درآمد و در دلهایشان بیم افکند، در حالی که خودشان به دستهای خودشان و دستهای مؤمنان خانههای خود را خراب میکنند. پس ای صاحبنظران! عبرت گیرید.
- 3 وَلَوۡلَاۤ أَن كَتَبَ ٱللَّهُ عَلَیۡهِمُ ٱلۡجَلَاۤءَ لَعَذَّبَهُمۡ فِی ٱلدُّنۡیَاۖ وَلَهُمۡ فِی ٱلۡـَٔاخِرَةِ عَذَابُ ٱلنَّارِ
وَلاولا ان کَتَبَ الله عَلَیهِمُ الجلاء لَعَذَّبَهُم فی وَلَهُم فی الآخرة عَذابُ اَننار
و اگر خدا جلای وطن را بر آنان مقرّر نکرده بود، همواره آنان را در دنیا عذاب میکرد و در آخرت (هم) برایشان عذاب آتش است.
- 4 ذَ ٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ شَاۤقُّوا۟ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥۖ وَمَن یُشَاۤقِّ ٱللَّهَ فَإِنَّ ٱللَّهَ شَدِیدُ ٱلۡعِقَابِ
ذَ ایمان لِکَ بِأَنَّهُم شاقّو الله ومَن یُشاق الله فَإِنَّ الله شَدید العقاب
این (دربهدری) برای آن بود که آنان همواره با خدا و پیامبرش جدایی کردند و هر که با خدا جدایی کند همانا خدا سختکیفر است.
- 5 مَا قَطَعۡتُم مِّن لِّینَةٍ أَوۡ تَرَكۡتُمُوهَا قَاۤىِٕمَةً عَلَىٰۤ أُصُولِهَا فَبِإِذۡنِ ٱللَّهِ وَلِیُخۡزِیَ ٱلۡفَـٰسِقِینَ
قَطَعْتُم مِّن لینه اَو تَرکتُمُوهَا قایمه اصولیه فَبِإِذْنِ الله وَلیُخزیَ الفاسقین
آنچه از نهال (خرما) بریدید یا آنها را (دست نخورده) بر ریشههایشان بر جای نهادید، به اذن خداست و برای اینکه (خدا) نافرمانان را خوار گرداند.
- 6 وَمَاۤ أَفَاۤءَ ٱللَّهُ عَلَىٰ رَسُولِهِۦ مِنۡهُمۡ فَمَاۤ أَوۡجَفۡتُمۡ عَلَیۡهِ مِنۡ خَیۡلࣲ وَلَا رِكَابࣲ وَلَـٰكِنَّ ٱللَّهَ یُسَلِّطُ رُسُلَهُۥ عَلَىٰ مَن یَشَاۤءُۚ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَیۡءࣲ قَدِیرࣱ
افا الله علی رسولیه مِنهُم اوجفتُم عَلَیه خیل رِكَاب ولٰکن الله یُسَلِّطُ رسوله علی مَن والله علی کُلّی شَیء قدیر
و آنچه را خدا از آنان (به رسم غنیمت) بر پیامبر خود برگردانید، شما (برای تصاحب آن) اسب یا سواری (دگری) بر آن نتاختید. ولی خدا فرستادگانش را بر هر که بخواهد چیره میگرداند. و خدا بر هر چیزی بس تواناست.
- 7 مَّاۤ أَفَاۤءَ ٱللَّهُ عَلَىٰ رَسُولِهِۦ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡقُرَىٰ فَلِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ وَلِذِی ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡیَتَـٰمَىٰ وَٱلۡمَسَـٰكِینِ وَٱبۡنِ ٱلسَّبِیلِ كَیۡ لَا یَكُونَ دُولَةَۢ بَیۡنَ ٱلۡأَغۡنِیَاۤءِ مِنكُمۡۚ وَمَاۤ ءَاتَىٰكُمُ ٱلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَمَا نَهَىٰكُمۡ عَنۡهُ فَٱنتَهُوا۟ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَۖ إِنَّ ٱللَّهَ شَدِیدُ ٱلۡعِقَابِ
افا الله علی رسولیه اهل القری فَلِلَّهِ وللرسول ولذی ال قربا وال یتامی والمساکین وَبنِ السّبیل کَی یکونا دُولَةَۢ بین الاغنیاء اتیکم الرسول فَخُذُوهُ وَما نهیکم عنهو فَنتُوا وَتَقو اِنَّ الله شَدید العقاب
آنچه خدا از (دارایی) ساکنان آن قریهها بر پیامبرش برگردانید، از آنِ خدا و از آنِ پیامبرش و از آنِ خویشاوندان نزدیکتر(ش) و (برای) یتیمان و بینوایان و در راه مانده(ها) است، تا میان توانگرانتان دست به دست نگردد. و آنچه را فرستاده(ی او) برایتان آورد (هم) آن را بگیرید، و از آنچه شما را از آن بازداشت، باز ایستید. و از خدا پروا بدارید که خدا سختکیفر است.
- 8 لِلۡفُقَرَاۤءِ ٱلۡمُهَـٰجِرِینَ ٱلَّذِینَ أُخۡرِجُوا۟ مِن دِیَـٰرِهِمۡ وَأَمۡوَ ٰلِهِمۡ یَبۡتَغُونَ فَضۡلࣰا مِّنَ ٱللَّهِ وَرِضۡوَ ٰنࣰا وَیَنصُرُونَ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥۤۚ أُو۟لَـٰۤىِٕكَ هُمُ ٱلصَّـٰدِقُونَ
لِلْفُقَراءِ المهاجرین الذین اخرجو مِن دیاریم واموا ایمان لِهِم یَبۡتَغُونَ فضلن مِّنَ الله ورضوا ایمان نࣰا وَ یَنصُرُونَ الله اولئیک هم الصادقون
(این غنایم، نخست) اختصاص به بینوایان از مهاجران دارد که از دیارشان و اموالشان رانده شدند، در حالیکه فضلی از خدا و خشنودیای از او میجویند و خدا و پیامبرش را یاری میکنند. اینان (هم)اینان راستانند.
- 9 وَٱلَّذِینَ تَبَوَّءُو ٱلدَّارَ وَٱلۡإِیمَـٰنَ مِن قَبۡلِهِمۡ یُحِبُّونَ مَنۡ هَاجَرَ إِلَیۡهِمۡ وَلَا یَجِدُونَ فِی صُدُورِهِمۡ حَاجَةࣰ مِّمَّاۤ أُوتُوا۟ وَیُؤۡثِرُونَ عَلَىٰۤ أَنفُسِهِمۡ وَلَوۡ كَانَ بِهِمۡ خَصَاصَةࣱۚ وَمَن یُوقَ شُحَّ نَفۡسِهِۦ فَأُو۟لَـٰۤىِٕكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
ولذین تَبَوُّءُو الدّار وال ایمان مِن قبلهم یُحِبُّونَ هاجر یَجْدُونَ فی صُدُورِهِم حاجه اوتوا وَیوثرون انفوسهم وَلَاو کانا بِهِم خَصاصَةٌ ومَن یوک شُح نفسهِ فَأُو۟لَـٰۤىِٕكَ هم المفلحون
و (نیز) کسانی که پیش از مهاجران در مدینه جای امان و ایمان گرفتهاند (و) هر کس را سوی آنان کوچ کرده دوست دارند، و نسبت به آنچه به ایشان داده شده است در سینههایشان نیازی نمییابند، و هر چند برای خودشان احتیاجی مبرم باشد، آنها را بر خودشان مقدّم میدارند. و هر کس از خسّت نفس خود مصون مانَد، ایشان (هم) ایشان (راستکاران و) رستگارکنندگانند.
- 10 وَٱلَّذِینَ جَاۤءُو مِنۢ بَعۡدِهِمۡ یَقُولُونَ رَبَّنَا ٱغۡفِرۡ لَنَا وَلِإِخۡوَ ٰنِنَا ٱلَّذِینَ سَبَقُونَا بِٱلۡإِیمَـٰنِ وَلَا تَجۡعَلۡ فِی قُلُوبِنَا غِلࣰّا لِّلَّذِینَ ءَامَنُوا۟ رَبَّنَاۤ إِنَّكَ رَءُوفࣱ رَّحِیمٌ
ولذین جاأو بعدهم یقولون اغفر لَنَا ولیخوا ایمان نِنا الذین سَبَقُونَا بِٱلۡإِیمَـٰنِ تَجْعَل فی قولوبنا غِلًّا لِلّاذین امنوا رَبَّنا اِنَّکَ رَءُوف رحیمون
و (نیز) کسانی که بعد از آنان [:مهاجران و انصار] آمدند گویند: «پروردگارمان! برایمان و برای آن برادرانمان که در ایمان آوردن بر ما پیشی گرفتند بپوشان، و در دلهایمان نسبت به کسانی که ایمان آوردهاند (هیچ گونه) کینهای وامگذار. پروردگارمان! راستی که تو مهربانِ رحمتگر بر ویژگانی.»
- 11 ۞ أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِینَ نَافَقُوا۟ یَقُولُونَ لِإِخۡوَ ٰنِهِمُ ٱلَّذِینَ كَفَرُوا۟ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَـٰبِ لَىِٕنۡ أُخۡرِجۡتُمۡ لَنَخۡرُجَنَّ مَعَكُمۡ وَلَا نُطِیعُ فِیكُمۡ أَحَدًا أَبَدࣰا وَإِن قُوتِلۡتُمۡ لَنَنصُرَنَّكُمۡ وَٱللَّهُ یَشۡهَدُ إِنَّهُمۡ لَكَـٰذِبُونَ
الم تَرَ اِلی الذین نافِقُوا یقولون لِإِخوَ ایمان نِهِمُ الذین کَفَرُوا۟ اهل الکتاب اخرجتم لنَخْرُجَنَّ مَعَكُم نُطِیعُ فِیكُمۡ اَحَد وَإِن قُوتیلتُم لَنَنصُرَنَّكُم والله یشهد اِنَّهُم لکاذیبون
آیا فراسوی کسانی که دورویی کردند ننگریستی (که) به برادرانشان از اهل کتاب - که کافر شدند - میگویند: «اگر همانا اخراج شدید، همواره با شما بیچون بیرون خواهیم آمد و دربارهی شما هرگز از کسی فرمان نخواهیم برد و اگر کشتار شدید بهراستی حتماً یاریتان خواهیم کرد.» و خدا گواهی میدهد که همانا آنان، بس دروغگویانند.
- 12 لَىِٕنۡ أُخۡرِجُوا۟ لَا یَخۡرُجُونَ مَعَهُمۡ وَلَىِٕن قُوتِلُوا۟ لَا یَنصُرُونَهُمۡ وَلَىِٕن نَّصَرُوهُمۡ لَیُوَلُّنَّ ٱلۡأَدۡبَـٰرَ ثُمَّ لَا یُنصَرُونَ
اخرجو یَخرُجون مَعَهُم ولاین قُوتِلُوا یانصورونهُم ولاین نَصَرُوهُم لَیُولُّونَّ الادبار ثُمَّ یُنصَرُونَ
بهراستی اگر (یهودیان) اخراج شوند، آنان با ایشان بیرون نخواهند رفت و اگر کشتار شدند، (منافقان) آنان را یاری نخواهند کرد و اگر (هم) یاریشان کنند بیچون (در جنگ) بیامان پشت خواهند کرد (و) سپس یاری نمیشوند.
- 13 لَأَنتُمۡ أَشَدُّ رَهۡبَةࣰ فِی صُدُورِهِم مِّنَ ٱللَّهِۚ ذَ ٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ قَوۡمࣱ لَّا یَفۡقَهُونَ
لأَنْتُمْ اشد رَهۡبَةࣰ فی مِّنَ ذَ ایمان لِکَ بِأَنَّهُم قوم لا یَفقهونَ
شما بیگمان در سینههای آنان بیش از خدا هراسناکید، چرا که آنان گروهیاند که دقت و بررسی نمیکنند.
- 14 لَا یُقَـٰتِلُونَكُمۡ جَمِیعًا إِلَّا فِی قُرࣰى مُّحَصَّنَةٍ أَوۡ مِن وَرَاۤءِ جُدُرِۭۚ بَأۡسُهُم بَیۡنَهُمۡ شَدِیدࣱۚ تَحۡسَبُهُمۡ جَمِیعࣰا وَقُلُوبُهُمۡ شَتَّىٰۚ ذَ ٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ قَوۡمࣱ لَّا یَعۡقِلُونَ
یوقاتیلونکم جَمِیعًا اِلا فی قرآن محصنه اَو مِن وَراء جُدُرِ باسوهوم بینَهُم شَدِیدُن تحسبهم جمیعاً وَ قُلوبُهُم شَتَّىٰ ذَ ایمان لِکَ بِأَنَّهُم قوم لا یَعقیلون
آنان، دستهجمعی - جز در قریههایی که دارای استحکاماتی است، یا از پشت دیوارها- با شما کشتار نمیکنند. گرفتاریشان میان خودهاشان سخت است. آنان را متّحد میپنداری حال آنکه دلهایشان پراکنده است، زیرا آنان گروهیاند که درنمییابند (و نمیفهمند).
- 15 كَمَثَلِ ٱلَّذِینَ مِن قَبۡلِهِمۡ قَرِیبࣰاۖ ذَاقُوا۟ وَبَالَ أَمۡرِهِمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِیمࣱ
کمثل الذین مِن قبلهم ذاقُوا وَبَالَ امریهیم وَلَهُم عذاب عَلیم
(درست) مانند کسانیکه اخیراً (در واقعهی بدر) سزای کار (بد) خود را چشیدند و برایشان عذابی دردناک است.
- 16 كَمَثَلِ ٱلشَّیۡطَـٰنِ إِذۡ قَالَ لِلۡإِنسَـٰنِ ٱكۡفُرۡ فَلَمَّا كَفَرَ قَالَ إِنِّی بَرِیۤءࣱ مِّنكَ إِنِّیۤ أَخَافُ ٱللَّهَ رَبَّ ٱلۡعَـٰلَمِینَ
کمثل الشّیطون اِذ قالَ لِل اِنسان اکفور فَلَمَّا کَفَرَ قالَ اِنی بَری مِّنكَ اخافو الله رَبَّ العالمین
همانند شیطان، چون به انسان گفت: «کافر شو!» پس چون کافر شد، گفت: «من همواره از تو بیزارم، زیرا من بهراستی از خدا، پروردگار جهانیان، میترسم.»
- 17 فَكَانَ عَـٰقِبَتَهُمَاۤ أَنَّهُمَا فِی ٱلنَّارِ خَـٰلِدَیۡنِ فِیهَاۚ وَذَ ٰلِكَ جَزَ ٰۤؤُا۟ ٱلظَّـٰلِمِینَ
فَكَانَ عاقبتَهُما اَنَّهُمَا فی اَننار خالِدَین وَذَ ایمان لِکَ جَزَ ایمان الظالمین
پس فرجامشان آن بود که هر دو بیگمان در آتش جاودانند، و همان سزای ستمگران است.
- 18 یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوا۟ ٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَلۡتَنظُرۡ نَفۡسࣱ مَّا قَدَّمَتۡ لِغَدࣲۖ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَۚ إِنَّ ٱللَّهَ خَبِیرُۢ بِمَا تَعۡمَلُونَ
یا أیها الذین امنوا اتقوا الله وَلتَنظُر ما قَدَّمَت لغد وَتَقو اِنَّ الله خَبیر بِمَا تَعْمَلُونَ
هان ای کسانی که ایمان آوردید! از خدا پروا بدارید و هر کس باید بنگرد که برای فردایی از پیش چه فرستاده است، و (باز) از خدا پروا بدارید خدا همواره به آنچه میکنید بسی آگاه است.
- 19 وَلَا تَكُونُوا۟ كَٱلَّذِینَ نَسُوا۟ ٱللَّهَ فَأَنسَىٰهُمۡ أَنفُسَهُمۡۚ أُو۟لَـٰۤىِٕكَ هُمُ ٱلۡفَـٰسِقُونَ
تِ کُونُوا کَلّاذین نسوا الله فَأَنسَاهُم انفسهم اولئیک هم الفاسقون
و همانند کسانی مباشید که خدا را فراموش کردند، پس خدا نیز آنان را از یاد خودهاشان ببرد (و) آنان همان نافرمانانند.
- 20 لَا یَسۡتَوِیۤ أَصۡحَـٰبُ ٱلنَّارِ وَأَصۡحَـٰبُ ٱلۡجَنَّةِۚ أَصۡحَـٰبُ ٱلۡجَنَّةِ هُمُ ٱلۡفَاۤىِٕزُونَ
یستوی اصحابو اَننار وَ أَصحاب اصحابو الجنّة هم الفاتزون
دوزخیان با بهشتیان یکسان نیستند. بهشتیان همان کامیابانند.
- 21 لَوۡ أَنزَلۡنَا هَـٰذَا ٱلۡقُرۡءَانَ عَلَىٰ جَبَلࣲ لَّرَأَیۡتَهُۥ خَـٰشِعࣰا مُّتَصَدِّعࣰا مِّنۡ خَشۡیَةِ ٱللَّهِۚ وَتِلۡكَ ٱلۡأَمۡثَـٰلُ نَضۡرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ یَتَفَكَّرُونَ
لَو هَذا قرآن علی جبل لرأیته خَـٰشِعࣰا مُتَصَدِّعاً خشیةِ وَتِلْکَ الامثال نَضرِبُها لِلناس لَعَلَّهُم یتفکرون
اگر این قرآن را بر کوهی فرو میفرستادیم، همواره آن کوه را از بیم خدا فروتن (و) از هم پاشیده میدیدی. و این مَثَلها را برای مردمان میزنیم، شاید آنان بیندیشند.
- 22 هُوَ ٱللَّهُ ٱلَّذِی لَاۤ إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَۖ عَـٰلِمُ ٱلۡغَیۡبِ وَٱلشَّهَـٰدَةِۖ هُوَ ٱلرَّحۡمَـٰنُ ٱلرَّحِیمُ
هُوَ الله الذی لا الاه اِلا عالِم الغیب هُوَ الرحمن الرحیم
او خدایی است که جز او معبودی نیست؛ دانندهی پنهان و آشکار است؛ اوست رحمتگر بر آفریدگان، رحمتگر بر ویژگان.
- 23 هُوَ ٱللَّهُ ٱلَّذِی لَاۤ إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلۡمَلِكُ ٱلۡقُدُّوسُ ٱلسَّلَـٰمُ ٱلۡمُؤۡمِنُ ٱلۡمُهَیۡمِنُ ٱلۡعَزِیزُ ٱلۡجَبَّارُ ٱلۡمُتَكَبِّرُۚ سُبۡحَـٰنَ ٱللَّهِ عَمَّا یُشۡرِكُونَ
هُوَ الله الذی لا الاه اِلا هُوَ المَلِک قدوس السلامو المؤمنو المهیمن العزیز الجبار المتکبر سُبۡحَـٰنَ الله عَمَّا یُشْرِکُونَ
او خدایی است که جز او معبودی نیست؛ همان فرمانروای دارای قداست و پاکی بسیار، امندهندهی پناهندگان، نگهبان (آفریدگان)، عزیز، پیونددهندهی گسستهها (و) متکبّر (به حقیقت کبریایی راستین). پاک است خدا از آنچه با او شریک میگردانند.
- 24 هُوَ ٱللَّهُ ٱلۡخَـٰلِقُ ٱلۡبَارِئُ ٱلۡمُصَوِّرُۖ لَهُ ٱلۡأَسۡمَاۤءُ ٱلۡحُسۡنَىٰۚ یُسَبِّحُ لَهُۥ مَا فِی ٱلسَّمَـٰوَ ٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ وَهُوَ ٱلۡعَزِیزُ ٱلۡحَكِیمُ
هُوَ الله الخالق البارئ المصور لَهُ الأسماء الحسنی یُسَبِّحُ فی السَّماء ایمان ته وَهُوَ العزیز الحکیم
اوست خدای خالق سازندهی صورتگر (که) بهترین نامها از اوست. آنچه در آسمانها و زمین است (جمله) برای او تسبیح میگویند، و او عزیز حکیم است.
این سوره به زبانهای دیگر
- বাংলা আল-হাশর
- Bosanski El-Hašr
- Нохчийн Аль-Хашр
- Deutsch Al-Haschr
- English Al-Hashr
- Español Al-Hashr
- فارسی حَشر
- Français Al-Hachr
- Hausa Al-Hashr
- עברית אל-חשר
- हिन्दी अल-हश्र
- Bahasa Indonesia Al-Hasyr
- 日本語 アル・ハシュル
- 한국어 알-하슈르
- کوردی El-Hişr
- Bahasa Melayu Al-Hasyr
- Nederlands Al-Hashr
- پنجابی الحشر
- ਪੰਜਾਬੀ ਅਲ-ਹਸ਼ਰ
- پښتو الحشر
- Português Al-Haxir
- Русский Аль-Хашр
- Soomaaliga Al-Hashr
- Shqip El-Hixhr
- Kiswahili Al-Hishri
- தமிழ் அல்-ஹஷ்ர்
- ไทย อัล-ฮัชร์
- Türkçe El-Haşr
- اردو الحشر
- Oʻzbek Ал-Ҳашр
- 中文 哈什尔